|
EMEKLİLİK PLANLAMASI NASIL YAPILIR
Bir çin atasözü der ki
kuyu kazmak için susamayı beklemeyin. Nasıl emekli olabileceğinizi ayrıntılı
olarak paylaştım. Emekli olabilmek için birçok yöntem var. Sizin için en
doğru yöntemi belirlemek ise size düşüyor. Bunu en etkili şekilde
yapabilmek için emeklilik planlamasının nasıl yapıldığını bilmeniz
gerekiyor. Hayatınızın hangi evresinde olursanız olun, hangi işi yapıyor
olursanız olun, tecrübelerinizin size kazandırdığı ve o işle ilgili
olarak sadece yapan kişinin bilebileceği bazı hassas noktalar vardır.
Emeklilik planlaması da, insan hayatının en kritik dönemleri olan emeklilik
yıllarına nasıl hazırlık yapılması gerektiğini ve bu hazırlıkları
yaparken dikkat edilmesi gereken noktaları belirliyor. Aşağıda emeklilik
planlaması yapılırken adım adım izlenmesi gereken basamakları bulacaskınız:
Hedeflerinizi Belirleyin
Hedef
belirlemekten hala bıkmadıysanız bilmenizi isterim ki bu konuda kararlıyım.
Hedefler hayatımızın her anında karşımıza çıkıyor. Onlar olmadan rotası
olmayan bir gemiden farkımız olmuyor. Rüzgarda salınan bir yaprak misali bir
bakıyorsunuz zaman geçivermiş. Oysa anılarınızın birçoğu dün gibi gözünüzün
önündedir. Emeklilik planlaması yapabilmenin ön koşulu, emekliliğinizde
nasıl bir yaşam tarzına sahip olacağınızdır. Bugün yaşadığınız evde
yaşamaya devam mı edeceksiniz yoksa başka bir yere mi taşınacaksınız? Yaşam
tarzınızı aynı şekilde devam mı ettireceksiniz yoksa emekli maaşınız düşeceği
için onu da düşürmeyi mi planlıyorsunuz? Yoksa emekli olduğunuzda dünya
seyahatine mi çıkmayı planlıyorsunuz? İsteklerinizin ne olduğu çok önemli
değildir ama o isteklere ulaşmak için nelere ihtiyacınız olduğu çok önemlidir.
Kaç yaşında emekli olmayı planlıyorsunuz? 60 yaşında emekli olmayı
planlayan biri ile 70 yaşında emekli olmayı planlayan birinin yapması
gereken birikim aynı değildir. Tanıdığım bir 70 yaş grubu var, 10-15 kişilik
bir grup. 65 yaşında emekli olmaya karar vermiş ve o ana kadarki işlerini 65
yaşında tasfiye etmiş olan bu insanlar şu anda emeklilik yılları için hazırladıkları
yatırım gelirleri ile düzenli olarak dünyanın muhtelif ülkelerine
seyahatlere çıkıyorlar. Birlikte amatör turlar düzenliyorlar ve toplu
hareket ettikleri için de kendilerine has avantajlar sağlayabiliyorlar. Aynı
zamanda o yaş grubundaki insanların daha fazla desteğe ihtiyacı olduğundan
birbirleri arasında bu uyumu da sağlayabiliyorlar. Bu grubun üyelerinden
biriyle bir kokteylde tanıştım ve emeklilik konusunda bu derece bilinçli
insanların olması beni çok mutlu etti. Umarım ilerleyen yıllarda bu sayı
artar.
Hedeflerinize Ulaşmak İçin Neye İhtiyacınız Olduğunu Belirleyin
Emekli olmak istediğiniz yaşı, emekli olduğunuzda gerçekleştirmek
istediğiniz projelerinizi, sürmek istediğiniz yaşam tarzını ve diğer faktörleri
düşündüğünüzde ortaya mali bir portre de çıkmış olur. Genellikle
emekli olmuş olan insanlar aktif çalışanlara göre daha az harcarlar. Bunun
sebebi emekli oldukları için işe gidip gelirken yapılan ulaşım masraflarının,
aktif çalışırken yoğun olan sosyal aktivite giderlerinin, kredi ödemelerinin
ve çocukların masraflarının azalmış olmasıdır. Harcamaların ne kadar düşebileceği
konusunda net bir şey söyleyebilmek mümkün değil ama emekli olduğunuzda
aynı yaşam tarzına sahip olduğunuzda bile aktif çalışma hayatınızdaki
harcamalarınızın yaklaşık %70’i kadar bir harcama yaparsınız. Bu
durumda yılda 12.000 YTL kazanıyorsanız, emekli olduğunuzda yılda yaklaşık
olarak 9.000 YTL kazanarak da aynı yaşam standardına sahip olmayı sürdürebilirsiniz.
Bu durumda aynı yaşam standardına sahip olmayı sürdüreceğiniz ama aynı
zamanda yılda bir kez yurtdışı seyahatine çıkabileceğiniz bir emeklilik
istiyorsanız 9.000 YTL’ye yurtdışı seyahati gidiş dönüş masrafları
olan 2.000 YTL’yi de eklemelisiniz. Ortaya çıkacak olan sonuç 11.000 YTL ve
bu miktar sizin ne kadar emeklilik maaşına sahip olmanız gerektiğini
vermektedir..
Emekliliğinizdeki Tahmini Gelirinizi Hesaplayın
Emekli olduğunuzda tahminen ne kadar gelire sahip olacağınızı
hesaplamak hem çok basit hem de çok önemlidir. Sosyal güvenlik sisteminden
ne kadar emekli maaşına sahip olacağınız zaten bellidir. Bunun için
sizinle aynı statüden emekli olmuş olan kişilerin maaşlarını sormanız ya
da direk olarak bu bilgiyi bağlı bulunduğunuz sosyal güvenlik kuruluşundan
öğrenebilmeniz mümkündür. Bunun yanında hayat sigortasınız veya bireysel
emeklilik sigortanız varsa danışmanlarınızı arayıp size tahmini emekli
maaşınız konusunda bilgi vermelerini sağlayabilirsiniz. Bunların dışında
bir yatırım geliriniz, kira geliriniz varsa ya da emekli olduğunuzda olacaksa
onları da hesaba dahil etmeniz daha gerçekçi sonuçlara ulaşmanızı sağlayabilir.
Hedeflerinize ulaşmak için ne kadar bütçeye sahip olmanız gerektiğini
analiz ettikten sonra emekliliğinizdeki tahmini gelirinizi hesaplamak sizi bir
sonraki aşamaya taşır. O halde şu anda 12.000 YTL aktif çalışırken yıllık
kazanç elde ettiğinizi düşünelim. Emekliliğinizde de elinize geçecek
toplam yıllık miktarın 10.000 YTL olacağını düşünelim.
Emeklilik Gelirinize Enflasyonun Etkisini Hesaplayın
Hedeflerimize ulaşmak için emekliliğinizde 11.000 YTL yıllık kazanca
ihtiyacınız olduğunu, oysa şu an için emekliliğinizdeki tahmini
gelirinizin 10.000 YTL olacağını hesapladınız. Bu durumda yıllık
enflasyonun %8 olduğu ve 20 yıl sonra emekli olacağınız
varsayımıyla hareket edersek emekli olduğumuzda ne kadar ek finansman
ihtiyacımız olacağını rahatlıkla hesaplayabiliriz. Buna göre şu an
itibarıyla emeklilik ihtiyaçlarımızdaki 1.000 YTL tutarındaki açığın, yıllık
%8 enflasyon oranı ile bize 20 yıl sonraki maliyeti:
Gelecek Değer = Bugünkü Değer
x 4,6610
Gelecek Değer = 1.000 x 4,6610
Gelecek Değer = 4.661 YTL
Demek ki bugünkü 1.000 YTL bütçe açığının size maliyeti 4.661
YTL olacaktır.
Enflasyonun Etkisiyle Eksik Kalan Miktarı Kapatacak Fon Tutarını
Hesaplayın
Bu aşamaya gelindiğinde, emeklilik giderlerinizi karşılayabilmek için
yıllık 4.661 YTL bütçe açığınız olduğunu öğrenmiş bulunuyorsunuz.
Bu durumda emeklilik hedefleriniz ulaşabilmenin yolu bütçe açığınızı
kapamaktan geçiyor. Bu bütçe açığını kapamak için ihtiyacınız olan
fon miktarını birlikte tespit edelim. Yıllık %8 enflasyon sizin aleyhinize
çalışmaya devam edecek. Ama siz de buna karşılık yatırım yaparak aradaki
farkı kapamaya çalışacaksınız. Yatırımlarınızın %13 getiri elde ettiğini
düşünürsek eğer, toplamda her yıl enflasyondan arındırılmış olarak
(%13 - %8) %5’lik bir kazancınız olur. Bu kazanç miktarı da emeklilik
fonlarınıza artı olarak yansır. Yıllık 4.661 YTL tutarındaki açığınızı
kapatabilmek için, enflasyondan arındırılmış %5 oranında getiri sağlayarak
20 yılda;
Bugünkü Değer = Ödeme Tutarı
x 12,4622
Bugünkü Değer = 4.661 x
12,4622
Bugünkü Değer = 58.086 YTL
tutarında bir ekstra kazanç elde etmeniz gerekir. Diğer bir deyişler
enflasyonun etkisi dolayısıyla emeklilik ihtiyaçlarınızı karşılama
konusunda eksik kalan fonun toplam tutarı 58.086 YTL’dir. Bu tutarı sizin
emekli olacağınız yıla kadar karşılamanız gerekir ki istediğiniz yaşam
standardında emekli olabilesiniz.
Emekliliğinize Kadar Yıllık Olarak Ne Kadar Tasarruf Etmeniz
Gerektiğini Hesaplayın ve Harekete Geçin
Emekli
olana kadar ne kadarlık bir fona ihtiyacınız olduğunu artık biliyorsunuz.
Toplam 58.086 YTL tutarındaki ihtiyacınız karşılamak için yıllık olarak
tasarruf etmeniz gereken miktarı da hesapladığımızda emeklilik planlama sürecinin
sonuna gelmiş oluruz. Portföyünüze yıllık olarak %13 kazandırdığınızı
düşündük. Toplamda 20 yılın sonunda %13 yıllık getiri elde ederek 58.086
rakamına ulaşmaya çalışıyoruz. Bu da aslında basit bir paranın zaman değeri
sorusu ve işte cevabı:
Gelecek Değer = Ödeme Tutarı
x 81
58.086 = Ödeme Tutarı x 81
Ödeme Tutarı = 717 YTL
Örneğimize göre emeklilik yılları için gerekli olan açığınızı
kapatmak için 20 yıl boyunca yıllık %13 getiri elde ederek 717 YTL tasarruf
etmeniz yeterli olacaktır. Bu hesabı kendiniz için gerçek rakamlarınızla
da yapabilirsiniz.
İşin en zor kısmı şimdi başlıyor çünkü emeklilik planlama sürecini
uygulayacak olan sizsiniz. Finansal yaşamınızın kaderi sizin elinizde ve
bunu kendiniz için bir eğlenceye ya da eziyete dönüştürebilirsiniz. Keyif
almaya bakmanızı ve hayatı tadını çıkararak yaşamanızı öneririm. Diğer
seçeneğin bedelleri tahmin ettiğinizden çok daha ağır olabiliyor.
|